Bölgələr niyə inkişaf etməlidir?

Şəhərlə kənd, paytaxtla əyalətlər arasındakı şərtlər və həyat tərzinin fərqinin minimuma endirilməsi inkişaf etməyi hədəf alan hökumətlər üçün prioritet olmalıdır. Paytaxtlar öz görkəmləri, müasir infrastrukturları, sənaye müəssisələri, ticarət strukturları və dövriyyələri, bir sözlə, müasir şəhər tipinin bütün parametrləri ilə nə qədər nəhəng görünsə də, bölgələrin dəstək potensialı olmadan çox irəli gedə bilməzlər.

Gəlin, bu prossesin Azərbaycandakı vəziyyəti ilə tanış olaq.

Rəsmi statistikaya görə, son on ildə ölkəmizdə “Bölgələrin inkişafı proqramı” çərçivəsində 70 (yetmiş) milyard dollara yaxın vəsait xərclənmişdir. Bu rəqəmin dildə deyilməsi asan olsa da, əslində çox böyük məbləğdir, hətta fantastik məbləğdir. Bu qədər vəsaitin düzgün və səmərəli istifadəsi bölgələrimizi dünyanın ən inkişaf etmiş rayonları səviyyəsindən də irəli çıxarmalı idi. Təəssüflər olsun ki, bölgələrin problemləri nəinki həll edilməmiş, hətta daha da dərinləşmişdir.

Bu ilk növbədə bölgələrin problemlərinin öyrənilməməsi, rayonların inkişafını müəyyənləşdirən təsərrüfat vahidlərinin düzgün müəyyən edilməməsindən irəli gəlir. Belə ki, bürokratik sistem ayrılmış vəsaiti tələbata və perespektiv səmərəliliyinə görə deyil, öz zövq və istəklərinə görə israf edir. Bura mənimsəmələri və bir çox hallarda Hesablama Palatasının üzə çıxardığı korrupsiya hallarını da əlavə etsək, mənzərə tam aydınlaşar.

Hər bir vətəndaş yaşadığı ərazidə gözəl, müasir idman komplekslərinin, sağlamlıq mərkəzlərinin, göz oxşayan park və xiyabanların olmasını məmnunluqla qarşılayır. Lakin bütün bunlar vətəndaşın ehtiyacını və tələbatını ödəmək üçün kifayət etmir. Bölgələrin, ümumilikdə isə bütün ölkənin inkişafı ilk növbədə vətəndaşların rifah halının yüksəlməsi, sosial-iqtisadi inkişafın birbaşa yaşayış tərzinə təsiri ilə ifadə edilmirsə, inkişafdan danışmaq yersizdir.

Zənnimcə, bu məsələdə əhalinin rəyinin öyrənilməsi, mütəxəssislərin rəylərinin nəzərə alınması zəruridir. Bir sözlə, prosses göstəriş üçün olmamalı, gerçək şərtlərə uyğun, inkişafa təkan verməyə hesablanmalıdır.

Sonda xüsusi qeyd etmək istəyirəm ki, ölkəmizin, bölgələrimizin insanının zəhmətsevərliyi, qurub-yaratma həvəsi inkişafın əsasını təşkil edir. Cənablar, bu insanlara yardımı bir yana qoyun, siz onlara əngəl yaratmayın, onlar yaşadıqları ərazini gülüstana çevirəcəklər və sizlərin də yaxşı yaşamasını təmin edəcəklər.